Bekijk de video

Rekenen, lezen en taal, het is belangrijk allemaal. Het helpt je verder op je middelbare school, maar ook in je dagelijks leven. Hoe zorg je goed voor de maïs en de bodem? Hoeveel geld komt erbinnen en hoeveel gaat eruit? En wat staat er in het Woord van God? Veel kinderen in Malawi beginnen wel met de basisschool, maar slechts een derde gaat met een diploma van school. De kwaliteit is vaak ondermaats en de zorgen thuis groot. Terwijl juist het basisonderwijs al zoveel verschil kan maken. Daarover spreken we oma Bwanali (60) en kleindochter Christina (16), die in klas 7 van onze basisschool zit. 

We ontmoeten oma en Christina eerst op school en later bij hen thuis. Oma is al een beetje gebogen en om haar nek draagt ze een ketting met een kruisje. Christina is een al wat groter meisje en je kan wel zien dat ze al wat ouder is dan sommige andere meisjes in klas 7.

Zitten blijven 
Samen met haar tweelingbroer Crispin startte Christina in 2018 in ons programma. Inmiddels heeft Crispin de basisschool afgerond en is ook Christina bijna klaar. Christina: ‘In klas 4 kreeg ik hersenmalaria en moest ik naar het ziekenhuis. Twee weken kon ik helemaal niet naar school, ik kon niet eten en moest ik telkens overgeven. Toen ging ik niet over naar klas 5.’ Inmiddels zit Christina in klas 7 en doet ze het hele interview in het Engels. 

Zonder ouders 
Oma: ‘Eerst woonden Christina en Crispin bij familie van moederskant. Daar werden ze niet goed verzorgd. Daarom besloot het dorpshoofd dat het beter was dat ze naar familie van vaderskant zouden gaan voor hulp. Een paar viendinnen zeiden tegen me: doe het niet. Het zijn niet jouw kinderen en je verspilt wat je hebt. Maar de kinderen zijn voor mij een zegen.’ Christina: ‘Ik woon met mijn oma, dat is fijn. Ze vertelt mij over de Bjibel en toen ik ziek was, bracht ze mij naar het ziekenhuis. Ook had ze voor mij een nieuwe jurk gekocht en toen die gestolen werd, probeerde oma die terug te vinden.’  

(G)een maaltijd 
Oma: ‘Vaak is het moeilijk rondkomen. Soms vraag ik

familie om eten en geven ze wat meel voor soja-maïspap (likuni phala), alleen geen meel voor echte maïspap (nsima), ons hoofdeten. En soms kunnen ze niets geven, omdat ook zij met anderen hun (weinige) eten moeten delen.’

Als we enkele weken later langskomen voor de foto’s laat oma blij wat geoogste maïs zien. Voor de komende maanden is er weer eten. Totdat opnieuw het droge hongerseizoen nadert… Ondanks de zorgen thuis kunnen Christina en Crispin echter met de steun van Timotheos onderwijs blijven volgen. 

Nummer 1 
Waar Christina inmiddels bijna klaar is met klas 7, moest oma zelf in klas 7 stoppen met school: ‘Ik was intelligent en de nummer 1 (beste) van de klas, maar in klas 7 konden mijn ouders het schoolgeld niet langer betalen. Schoolgeld betaalde je toen niet in cash. Je gaf bijvoorbeeld bruine bonen en dan werd de waarde van de bruine bonen in geld geschat. 

Andere meisjes uit mijn klas werden juf, maar voor mij was dat niet mogelijk. Als ik toentertijd ook financiële hulp had gekregen, had ik dat ook gekund.’  

Meisjes versus jongens 
Oma: ‘Het onderwijs toen was heel anders dan het onderwijs nu. Onderwijs was voor de jongens. Als de jongens gingen trouwen, moesten zij de kostwinner zijn. Het was heel gebruikelijk dat ouders prioriteit gaven aan hun zoons in plaats van hun dochters wat betreft school.’ 

Cursus Bijbels opvoeden 
Toch heeft oma sinds kort ook een diploma. Enthousiast vertelt ze hoe ze afgelopen jaar heeft deelgenomen aan de cursus Bijbels opvoeden. Een leerzame cursus die haar helpt bij het (biddend) opvoeden van Christina, vertelt ze: 'Bidt zonder ophouden.’ (1 Thes 5:17) 

Een zelfstandige toekomst 
Oma: ‘Mijn wens is dat Christina als meisje haar school afmaakt en zelf voor haar toekomst kan zorgen, ondanks dat dit mij niet is gelukt. Soms kan ik me wel zorgen maken om haar nu ze ouder wordt en begint te puberen. Bijvoorbeeld als ze later uit school is, dat ze misschien jongens ontmoet onderweg en er verkeerde dingen gebeuren. Daar praat ik met haar over. En wat ik vooral op haar hart druk: ‘Alles wat we nu hebben is Gods wil, dus we hebben God te danken en in Gods wegen te wandelen.’  

Christina wil graag verder leren: ’Met alleen de basisschool lukt het soms om werk te vinden, maar niet altijd. Bij het vak landbouw leer je bijvoorbeeld hoe je een boerderij kunt beginnen en bij het vak handvaardigheid hoe je een sweater of houten kooklepel kunt maken. Daarmee kun je wat geld verdienen, alleen het is lastig om zo rond te komen. 

Daarom wil ik graag naar de middelbare DLCA-school om mijn broer Crispin te zien en te zien hoe de DLCA eruitziet.’ Later wil Christina graag juf worden, het liefst in klas 5 of 6: ‘Dan krijg je meer vakken, zoals Bijbelkennis, en dan krijg je meer wijsheid.’